Skip to main content
HelloBooks.ai home
GST Filing

కంపోజిషన్ స్కీమ్ vs రెగ్యులర్ GST: మీకు ఏది సరిపోతుంది?

By HelloBooks Team

కంపోజిషనా, రెగ్యులర్ GSTనా? టర్నోవర్ లిమిట్స్, టాక్స్ రేట్లు, ITC, రిటర్న్స్, ఎవరికి అమ్మొచ్చు అన్నీ పోల్చి, ఉదాహరణలతో చిన్న బిజినెస్ ఎలా డిసైడ్ చేయాలో చూడండి.

HelloBooks Team

HelloBooks Team

8 min read

Key takeaways

What this article covers, in order:

  • అసలు కంపోజిషన్ అంటే ఏంటి?
  • పక్కపక్కన పెట్టి చూస్తే
  • మూడు బిజినెస్‌లు, మూడు సమాధానాలు
  • డిసైడ్ చేసే ముందు ఇవి మిమ్మల్ని మీరు అడగండి
  • ఏ వైపుకైనా ఎలా మారాలి?
  • త్వరగా డిసైడ్ చేయడానికి చెక్‌లిస్ట్
Chapter Guide▾

హోల్‌సేల్ మార్కెట్‌లో ఎవరో "కంపోజిషన్ అయితే కేవలం 1%, ఏ తలనొప్పీ లేదు" అన్నారు. మీ CA దగ్గర జూనియర్ "గ్రోత్ కోసం రెగ్యులర్ GST బెటర్" అన్నాడు. ఇద్దరూ కరెక్టే, వేర్వేరు బిజినెస్‌లకి. మీరు ఎక్కువగా ఎండ్ కన్స్యూమర్లకు అమ్ముతూ, ఎక్కువగా లోకల్‌గా, తక్కువ GST ఉన్న స్టాక్ కొంటూ, పేపర్‌వర్క్ చాలా తక్కువ కావాలనుకుంటే కంపోజిషన్ సరిపోతుంది. మీరు ఇతర బిజినెస్‌లకు అమ్ముతుంటే, కొనుగోళ్ళ మీద ఎక్కువ GST కడుతుంటే, మీ రాష్ట్రం బయట అమ్ముతుంటే, లేదా త్వరగా పెరుగుతారని అనుకుంటే రెగ్యులర్ GST సరిపోతుంది.

మీరు ఏ వైపో లెక్క వేసి చూద్దాం.

అసలు కంపోజిషన్ అంటే ఏంటి?

కంపోజిషన్ కింద మీ టర్నోవర్ మీద ఒక చిన్న ఫ్లాట్ పర్సెంటేజ్‌గా GST కడతారు. మీ బిల్లుల మీద GST వేయరు, మీరు కొనేవాటి మీద క్రెడిట్ క్లెయిమ్ చేయరు. పని తక్కువ, కానీ కొనుగోళ్ళ మీద కట్టే GST నేరుగా ఖర్చు అయిపోతుంది.

FY 2026-27కి ముఖ్యమైన రూల్స్ ఇలా ఉన్నాయి. పోయిన సంవత్సరం అగ్రిగేట్ టర్నోవర్ ₹1.5 కోట్ల వరకు (కొన్ని స్పెషల్ కేటగిరీ రాష్ట్రాల్లో ₹75 లక్షలు) ఉంటే మాన్యుఫాక్చరర్లు, ట్రేడర్లు, రెస్టారెంట్లు ఆప్ట్ ఇన్ చేయొచ్చు. సర్వీస్ ప్రొవైడర్లకు ₹50 లక్షల లిమిట్‌తో వేరే స్కీమ్ ఉంది. రేట్లు సాధారణంగా ట్రేడర్లు, మాన్యుఫాక్చరర్లకు 1%, ఆల్కహాల్ సర్వ్ చేయని రెస్టారెంట్లకు 5%, సర్వీసెస్ స్కీమ్ కింద 6%. దాని మీద ప్లాన్ చేసే ముందు మీ కేటగిరీకి ఖచ్చితమైన రేటు GST పోర్టల్‌లో చెక్ చేసుకోండి.

మీరు టాక్స్ ఇన్వాయిస్ కాదు, బిల్ ఆఫ్ సప్లై ఇస్తారు. వేరే రాష్ట్రాల కస్టమర్లకు గూడ్స్ అమ్మలేరు. ఈ-కామర్స్ ప్లాట్‌ఫామ్స్ ద్వారా గూడ్స్ మీ రాష్ట్రంలోపలే అమ్మొచ్చు, అది కూడా రూల్స్ పెట్టిన కండిషన్స్ మీదే. GSTR-1, GSTR-3Bకి బదులుగా, CMP-08 ద్వారా క్వార్టర్లీ టాక్స్ కడతారు (ప్రతి క్వార్టర్ తర్వాత 18వ తేదీలోపు), సంవత్సరానికి ఒక GSTR-4 ఫైల్ చేస్తారు (FY 2026-27కి 30 జూన్ 2027లోపు).

కొన్ని బిజినెస్‌లు అసలు ఆప్ట్ ఇన్ చేయలేవు, ఉదాహరణకు ఐస్ క్రీమ్, పాన్ మసాలా, టొబాకో ప్రొడక్ట్స్ తయారు చేసేవాళ్ళు, ఇంకా క్యాజువల్, నాన్-రెసిడెంట్ టాక్సబుల్ పర్సన్స్.

పక్కపక్కన పెట్టి చూస్తే

కంపోజిషన్ స్కీమ్రెగ్యులర్ GST
ఎవరు ఆప్ట్ ఇన్ చేయొచ్చు₹1.5 కోట్ల వరకు టర్నోవర్ (గూడ్స్, రెస్టారెంట్లు) లేదా ₹50 లక్షలు (సర్వీసెస్ స్కీమ్); కొన్ని రాష్ట్రాల్లో తక్కువరిజిస్టర్ అయిన ఎవరైనా
సేల్స్ మీద టాక్స్టర్నోవర్ మీద ఫ్లాట్ %, మీ మార్జిన్ నుండి కట్టాలిఐటెమ్ వారీ రేటు (0%, 5%, 18%, 40%), కస్టమర్ నుండి వసూలు
కొనుగోళ్ళ మీద క్రెడిట్లేదుఉంది, ఎలిజిబుల్ కొనుగోళ్ళ మీద
మీరు ఇచ్చే బిల్బిల్ ఆఫ్ సప్లైటాక్స్ ఇన్వాయిస్
వేరే రాష్ట్రాలకు గూడ్స్ అమ్మడంకుదరదుకుదురుతుంది
మీ B2B కొనుగోలుదారుడు క్రెడిట్ క్లెయిమ్ చేయగలడా?లేదుఅవును
రిటర్న్స్CMP-08 క్వార్టర్లీ, GSTR-4 సంవత్సరానికిGSTR-1, GSTR-3B (నెలవారీ లేదా QRMP), ₹2 కోట్లు దాటితే GSTR-9
శ్రమతక్కువమధ్యస్థం

మూడు బిజినెస్‌లు, మూడు సమాధానాలు

ఇవి రౌండ్ నంబర్లతో ఇచ్చిన ఉదాహరణలు మాత్రమే, మీ కేస్‌కి సలహా కాదు.

నెల్లూరులో సురేష్ గారి కిరాణా షాపు

సంవత్సరానికి సుమారు ₹60 లక్షల సేల్స్, దాదాపు అన్నీ కాలనీలోని కుటుంబాలకే. ఆయన కొనేవాటిలో ఎక్కువ తక్కువ రేటు లేదా నిల్ రేటు ఉన్న నిత్యావసరాలు.

1% చొప్పున, కంపోజిషన్ సురేష్ గారికి సంవత్సరానికి సుమారు ₹60,000 అవుతుంది, ఆయన మార్జిన్ నుండి. రెగ్యులర్ GST కింద అయితే కస్టమర్ల నుండి టాక్స్ వసూలు చేసి ITC క్లెయిమ్ చేస్తారు, కానీ పిండి, సబ్బు కోసం వచ్చేవాళ్ళకి టాక్స్ ఇన్వాయిస్ అవసరం లేదు, పైగా ఆయన GSTR-1, GSTR-3B ఫైల్ చేస్తూ, ఐటెమ్ రేట్లతో కుస్తీ పట్టాలి. ఆయనకి పోగొట్టుకునే ITC పెద్దగా లేదు.

సురేష్ గారికి సింప్లిసిటీ ముఖ్యం అయితే, కంపోజిషన్ బహుశా సరిపోతుంది.

హైదరాబాద్‌లో ఫర్హాన్ ఫర్నిచర్ వర్క్‌షాప్

సుమారు ₹1.2 కోట్ల సేల్స్, ఎక్కువగా GST రిజిస్టర్ అయిన ఇంటీరియర్ డిజైనర్లు, కాంట్రాక్టర్లకు. ఆయన ప్లైవుడ్, లామినేట్స్, హార్డ్‌వేర్ కొంటాడు, ఎక్కువగా 18%లో.

ఇక్కడే కంపోజిషన్ దెబ్బ కొడుతుంది. ఫర్హాన్ టర్నోవర్ మీద 1% కడతాడు, 18% ముడి సరుకు మీద క్రెడిట్ అంతా పోగొట్టుకుంటాడు. ఇంకా దారుణం ఏంటంటే, ఆయన డిజైనర్ క్లయింట్లు ఆయన బిల్లుల మీద క్రెడిట్ క్లెయిమ్ చేయలేరు, కాబట్టి అదే ధరకి కూడా రెగ్యులర్ GSTలో ఉన్న కాంపిటీటర్ వాళ్ళకి చవకగా కనిపిస్తాడు.

రెగ్యులర్ GST, క్లియర్‌గా.

విశాఖపట్నంలో కన్సల్టెంట్ నేహ, ₹40 లక్షలు బిల్ చేస్తుంది

ఎక్కువగా కంపెనీలకు, వాటిలో ఒకటి రెండు వేరే రాష్ట్రాల్లో.

సర్వీసెస్ కంపోజిషన్ స్కీమ్ ఆమెకి టర్నోవర్ మీద 6% అవుతుంది, ఏ క్రెడిట్ లేకుండా. ఆమె కార్పొరేట్ క్లయింట్లు 18% తిరిగి క్లెయిమ్ చేసుకోవడానికి సరైన టాక్స్ ఇన్వాయిస్ కావాలంటారు. రెగ్యులర్ GST కింద వాళ్ళు చేసుకోగలరు.

మళ్ళీ రెగ్యులర్ GSTనే, పోటీ కూడా కాదు.

డిసైడ్ చేసే ముందు ఇవి మిమ్మల్ని మీరు అడగండి

మీ దగ్గర ఎవరు కొంటారు? మీ కస్టమర్లలో చెప్పుకోదగ్గ భాగం GST రిజిస్టర్ అయిన బిజినెస్‌లు అయితే, కంపోజిషన్ వల్ల మీరు వాళ్ళకి తక్కువ ఆకర్షణీయంగా కనిపిస్తారు. చాలామందికి ఇదొక్కటే విషయం తేల్చేస్తుంది.

మీరు కొనేటప్పుడు ఎంత GST కడతారు? మీ ఇన్‌పుట్స్ మీద 18% ఉండి, మార్జిన్లు తక్కువగా ఉంటే, ఆ క్రెడిట్ పోగొట్టుకోవడం కంపోజిషన్ మిగిల్చే దానికంటే ఎక్కువ ఖర్చు అవ్వొచ్చు. పోయిన సంవత్సరం పర్చేస్ రిజిస్టర్ తీసి నిజంగా కూడి చూడండి.

మీ రాష్ట్రం బయటికి గూడ్స్ పంపుతారా, లేదా పంపాలనుకుంటున్నారా? గూడ్స్ విషయంలో కంపోజిషన్ ఆ తలుపు మూసేస్తుంది.

మీరు ₹1.5 కోట్లకి దగ్గరగా ఉన్నారా? సంవత్సరం మధ్యలో లిమిట్ దాటితే, ఆ పాయింట్ నుండి కంపోజిషన్ వదిలేయాలి, టాక్స్ ఇన్వాయిస్‌లకి మారాలి, GSTR-1, GSTR-3B ఫైల్ చేయడం మొదలుపెట్టాలి, మీ స్టాక్ మీద ITC లెక్క వేయాలి. సంవత్సరం మధ్యలో హడావుడిగా ఇదంతా చేయడం సరదా కాదు.

నిజాయితీగా చెప్పాలంటే, నెలవారీ రిటర్న్స్ అంటే మీకు ఎంత భయం? మంచి సాఫ్ట్‌వేర్‌తో, రెగ్యులర్ GST కంప్లయన్స్ ఐదేళ్ళ క్రితం కంటే చాలా తేలిక. చాలామంది ఓనర్లకు ఆ "తలనొప్పి" ఎక్కువగా 2017 జ్ఞాపకమే.

ఏ వైపుకైనా ఎలా మారాలి?

తర్వాతి సంవత్సరానికి కంపోజిషన్‌లోకి రావాలంటే, ఫైనాన్షియల్ ఇయర్ మొదలయ్యే ముందే GST పోర్టల్‌లో CMP-02 ఫైల్ చేయండి. FY 2027-28కి అంటే 31 మార్చి 2027లోపు. మీ దగ్గర ఉన్న స్టాక్ మీద క్రెడిట్ రివర్స్ చేయడానికి ITC-03 కూడా ఫైల్ చేయాలి.

స్వచ్ఛందంగా బయటికి రావాలంటే CMP-04 ఫైల్ చేయండి. తర్వాత రెగ్యులర్ టాక్స్‌పేయర్ అయ్యే ముందు రోజు ఉన్న స్టాక్ మీద ITC-01 ద్వారా క్రెడిట్ క్లెయిమ్ చేయొచ్చు, కండిషన్స్‌కి లోబడి.

మీరు లిమిట్ దాటేసి ఉంటే, అనుమతించిన టైమ్‌లోపు విత్‌డ్రా చేయాలి. వీటిలో ప్రతిదానికీ స్టాక్ లెక్కలు, ప్రత్యేక ఫార్మ్స్ ఉంటాయి కాబట్టి, మారే విషయాన్ని CAతో చూపించుకోండి, ముఖ్యంగా సంవత్సరం మధ్యలో జరుగుతుంటే.

త్వరగా డిసైడ్ చేయడానికి చెక్‌లిస్ట్

  • [ ] పోయిన సంవత్సరం టర్నోవర్ నా కేటగిరీ, రాష్ట్రానికి ఉన్న కంపోజిషన్ లిమిట్‌లోపే ఉంది
  • [ ] ఎక్కువమంది కస్టమర్లు కన్స్యూమర్లు, GST రిజిస్టర్ అయిన బిజినెస్‌లు కాదు
  • [ ] నేను వేరే రాష్ట్రాలకు గూడ్స్ అమ్మను
  • [ ] కొనుగోళ్ళ మీద నేను కట్టే GST తక్కువ, లేదా నా ఇన్‌పుట్స్ ఎక్కువగా ఎగ్జెంప్ట్ లేదా తక్కువ రేటువి
  • [ ] మార్కెట్‌ప్లేస్‌ల ద్వారా రాష్ట్రం బయట అమ్మడం మీద నేను ఆధారపడను
  • [ ] ఈ సంవత్సరం లిమిట్ దాటుతానని అనుకోవడం లేదు

ఆరూ టిక్ అయ్యాయా? కంపోజిషన్ మీకు బాగానే సరిపోవచ్చు. రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ మిస్ అయ్యాయా? మీకు రెగ్యులర్ GSTనే బహుశా బెటర్.

HelloBooks ఎలా సాయం చేస్తుంది

HelloBooks రెగ్యులర్ GST టాక్స్‌పేయర్ల కోసం తయారైంది. Free ప్లాన్‌లో మీరు ఒక GSTINకి GSTR-1, GSTR-3B HelloBooks లోపల నుండే నేరుగా GST పోర్టల్‌కి ఫైల్ చేస్తారు, ఏ క్రెడిట్స్ నిజంగా క్లెయిమ్ చేయొచ్చో చూడటానికి కొనుగోళ్ళని GSTR-2Bతో రీకన్సైల్ చేస్తారు, ఇన్వాయిస్‌లు, బిల్స్, రిపోర్ట్స్ అన్నీ ఒకే చోట ఉంచుకుంటారు. HelloBooks CMP-08 లేదా GSTR-4 ఫైల్ చేయదు, కాబట్టి మీరు కంపోజిషన్ తీసుకుంటే వాటిని GST పోర్టల్‌లో మీరే గానీ, మీ CA ద్వారా గానీ ఫైల్ చేయాలి. మీరు కంపోజిషన్ నుండి రెగ్యులర్ GSTకి మారుతుంటే, టాక్స్ ఇన్వాయిస్‌లు ఇవ్వడం, ITC ట్రాక్ చేయడం మొదలుపెట్టడానికి ఇది ఒక క్లీన్ ప్లేస్ ఇస్తుంది. ప్లాన్స్ ప్రైసింగ్ పేజీలో ఉన్నాయి; GSTR-2B రీకన్సిలియేషన్ ఎలా పనిచేస్తుందో, HelloBooks కవర్ చేసే GST రిటర్న్స్ ఏవో కూడా చూడొచ్చు.

FAQs

కంపోజిషన్ డీలర్ టాక్స్ ఇన్వాయిస్ ఇవ్వొచ్చా?

లేదు. మీరు బిల్ ఆఫ్ సప్లై ఇస్తారు, కస్టమర్ దగ్గర GST వసూలు చేయలేరు. అందుకే బిజినెస్ కొనుగోలుదారులు మీ బిల్లుల మీద క్రెడిట్ క్లెయిమ్ చేయలేరు.

చిన్న బిజినెస్‌కి కంపోజిషన్ ఎప్పుడూ చవకేనా?

కాదు. మీరు కొనుగోళ్ళ మీద ఎక్కువ GST కడుతుంటే, ఆ క్రెడిట్ పోగొట్టుకోవడం తక్కువ రేటు మిగిల్చే దానికంటే ఎక్కువ ఖర్చు అవ్వొచ్చు. పోయిన సంవత్సరం నిజమైన కొనుగోళ్ళతో పోల్చి చూడండి.

కంపోజిషన్‌లో ఉండి వేరే రాష్ట్రం కస్టమర్‌కి అమ్మొచ్చా?

గూడ్స్ అయితే కుదరదు. కంపోజిషన్ కింద గూడ్స్ ఇంటర్-స్టేట్ ఔట్‌వర్డ్ సప్లై అనుమతి లేదు. రాష్ట్రాల మధ్య సర్వీసెస్ ఇస్తుంటే ప్రస్తుత రూల్స్ చెక్ చేసుకోండి.

సంవత్సరం మధ్యలో నా టర్నోవర్ ₹1.5 కోట్లు దాటితే?

లిమిట్ దాటిన పాయింట్ నుండి కంపోజిషన్ నుండి బయటికి వచ్చి, రెగ్యులర్ టాక్స్‌పేయర్‌గా పని మొదలుపెట్టాలి: టాక్స్ ఇన్వాయిస్‌లు, GSTR-1, GSTR-3B.

తర్వాతి సంవత్సరానికి ఎప్పుడు ఆప్ట్ ఇన్ చేయాలి?

సంవత్సరం మొదలయ్యే ముందే CMP-02 ఫైల్ చేయండి. FY 2027-28కి అది 31 మార్చి 2027లోపు.

HelloBooks GSTR-4 లేదా CMP-08 ఫైల్ చేస్తుందా?

చేయదు. HelloBooks రెగ్యులర్ టాక్స్‌పేయర్లకు GSTR-1, GSTR-3B ఫైల్ చేస్తుంది. కంపోజిషన్ రిటర్న్స్ నేరుగా GST పోర్టల్ ద్వారా గానీ, మీ CA ద్వారా గానీ వెళ్తాయి.

ఏ దారి ఎంచుకున్నా, పక్క షాపుకి ఏది పనిచేసిందో దాన్ని బట్టి కాదు, మీ సొంత నంబర్లని బట్టి డిసైడ్ చేయండి.

ఫ్రీగా మొదలుపెట్టండి — GST ఫైలింగ్ కలిపే, కార్డు అవసరం లేదు. HelloBooks Free ట్రై చేయండి

About the author

HelloBooks Editorial Team

HelloBooks Editorial Team

Published September 4, 2026 on the HelloBooks blog

The HelloBooks editorial team is made up of accountants, ex-CPA-firm partners, and AI engineers who build the same AI bookkeeping product the articles describe. We write what we ship.

Posts are reviewed for accuracy against current US, UK, India, Australia, and UAE accounting and tax rules before publishing, and updated when those rules change.

About HelloBooks →

Related Posts

ఎక్స్‌పోర్టర్లకి GST: జీరో-రేటెడ్ సప్లైలు, LUT, రీఫండ్స్ వివరంగాGST Filing
Oct 6, 20268 min read

ఎక్స్‌పోర్టర్లకి GST: జీరో-రేటెడ్ సప్లైలు, LUT, రీఫండ్స్ వివరంగా

ఎక్స్‌పోర్టర్లకి GST ఎలా పనిచేస్తుంది: జీరో-రేటెడ్ సప్లైలు, LUT కింద ఎక్స్‌పోర్ట్ vs IGST కట్టడం, సర్వీసెస్ ఎప్పుడు ఎక్స్‌పోర్ట్ అవుతాయి, GSTR-1, GSTR-3Bలో ఎలా రిపోర్ట్ చేయాలి.

HelloBooks Team
HelloBooks Team
GST అకౌంటింగ్, కేటగరైజేషన్‌లో AI ఎలా సాయం చేస్తుంది (నిజాయితీగా)GST Filing
Oct 2, 20267 min read

GST అకౌంటింగ్, కేటగరైజేషన్‌లో AI ఎలా సాయం చేస్తుంది (నిజాయితీగా)

GST అకౌంటింగ్‌లో AI ఏం చేయగలదు, ఏం చేయలేదు: బ్యాంక్ ట్రాన్సాక్షన్ల కేటగరైజేషన్, ITC సమస్యల ఫ్లాగింగ్, ఎక్కడ తడబడుతుంది, ఫైలింగ్ దాని మీద ఎందుకు ఆధారపడకూడదు.

HelloBooks Team
HelloBooks Team

Subscribe to our newsletter

Stay up to date with the latest news and announcements. No credit card required.

By subscribing, you agree to our Privacy Policy.

    కంపోజిషన్ స్కీమ్ vs రెగ్యులర్ GST: మీకు ఏది సరిపోతుంది? | HelloBooks.ai